Czym są opcje walutowe?

niedziela, 8 marca 2009

Opcja walutowa (ang. fx option, currency option) to umowa zawarta pomiędzy nabywcą (kupującym) a wystawcą (sprzedającym), według której nabywca ma prawo a nie obowiązek do kupna albo sprzedaży określonej ilości waluty CUR1 za walutę CUR2 według określonego kursu bazowego w uzgodnionym dniu lub jakimś odcinku czasu. Za zakupione prawo nabywca płaci wystawcy premię (ang. premium), ponieważ wystawca w ten sposób zostaje zobowiązany do realizacji prawa nabywcy.

Opcja walutowa jest instrumentem pochodnym, którego instrumentem pierwotnym (niekiedy zwanym instrumentem bazowym) jest kurs wymiany walutowej. Wysokość tego kursu (tj. kurs rozliczenia) jest ustalany w dniu zawierania transakcji.

Opcja walutowa w odróżnieniu od zwykłej transakcji spot na walucie, czy kontraktu fx forward, jest transakcją o nieliniowym (niesymetrycznym) profilu wyniku finansowego. Jest to rezultatem udzielenia nabywcy prawa mówiącego o tym, czy w dniu wygaśnięcia instrumentu zdecyduje się on na zgłoszenie wystawcy chęci do realizacji nabytych praw.

Opcja przyznająca nabywcy opcji prawo do kupna waluty bazowej kursu walutowego nazywana jest opcją kupna (ang. call). Z kolei opcja przyznająca nabywcy opcji prawo do sprzedaży waluty bazowej kursu walutowego nazywana jest opcją sprzedaży (ang. put).

Nabywca opcji kupna zrealizuje swoje prawo, gdy w dniu wygaśnięcia poziom kursu referencyjnego - Qtm, jest wyższy niż ustalony kurs strike - K. Natomiast nabywca opcji sprzedaży zrealizuje swoje prawo, gdy w dniu wygaśnięcia poziom kursu referencyjnego Qtm

Opcje walutowe w kryzysie 2008

Podczas kryzysu finansowego w roku 2008 wiele firm w Polsce miało trudności po zainwestowaniu w opcje walutowe. Firmy te zawarły z bankami umowy na złożone instrumenty pochodne nazwane "zerokosztowymi". Taki instrument finansowy zawierał jednocześnie dwie umowy. Firma stawała się nabywcą opcji typu PUT i jednocześnie wystawcą opcji typu CALL. Obie opcje były zawierane na innym kursie EUR/PLN i nie były symetryczne. Opcja CALL, którą wystawiały firmy w większości wypadków, opiewała na 2 razy większą pozycję niż opcja PUT. W momencie osłabienia złotego firmy poniosły znaczne straty, niektóre ogłosiły upadłość (m.in. Odlewnie Polskie, Elwo z Pszczyny).

Największymi sprzedawcami opcji w Polsce były JP Morgan, UniCredit oraz Citigroup.

Jesienią 2008 r. Komisja Nadzoru Finansowego oszacowała straty przedsiębiorstw na opcjach na 5,5 mld zł, w lutym 2009 r. już na około 15 mld zł.

W lutym 2009 r. wicepremier Waldemar Pawlak zaproponował, aby unieważnić niekorzystne dla firm umowy z bankami, jednak rząd Donalda Tuska nie zajął się problemem opcji.

W wyniku zmiany Regulaminu Sądu Polubownego przy KNF dokonanej w dniu 11 lutego 2009 r. możliwa będzie organizacja centrum mediacyjnego w sporach przedsiębiorstw z bankami związanych z opcjami walutowymi.

Wiele firm rozważało wejście na drogę sądową w celu unieważnienia umów na opcje.

Źródło: Wikipedia

Pozostałe aktualności:

• Nowelizacja ustawy o komornikach sądowych i egzekucji
• Pozwy zbiorowe – inicjatywa rządu w sprawie poszkodowanych przez banki
• Uchwała z dnia 5 marca 2009 r. (sygn. akt III CZP 3/09). Tytuł wykonawczy a upadłość dłużnika
• Rewolucja w przepisach regulujących zatrudnianie kierowców transportu międzynarodowego
• Wynagrodzenie komornika w sprawie spłaconej bezpośrednio do wierzyciela
• Związanie sądu polskiego wymiarem kary orzeczonej przez sąd państwa członkowskiego UE
• Czym są opcje walutowe?